ถั่วฝักยาว

ถั่วฝักยาว

ถั่วฝักยาว ภาษาอังกฤษ Yard Long bean

ถั่วฝักยาว ชื่อวิทยาศาสตร์ Vigna unguiculata subsp. sesquipedalis

ถั่วฝักยาวจัดอยู่ในวงศ์ถั่ว (Fabaceae) เช่นเดียวกันกับถั่วเหลือง ถั่วเขียว ถั่วดำ ถั่วแดง ถั่วลันเตาถั่วลิสง และถั่วพู โดยมีถิ่นกำเนิดในประเทศจีนและอินเดีย จัดเป็นฝักที่มีชาวเอเชียนิยมรับประทาน และยังเป็นผักที่มีความสำคัญชนิดหนึ่งของประเทศไทย เพราะนอกจากจะใช้ปรุงเป็นอาหารได้อย่างหลากหลายแล้ว ยังใช้เป็นวัตถุดิบในด้านอุตสาหกรรมแช่แข็งและบรรจุกระป๋องอีกด้วย

ลักษณะของต้นถั่วฝักยาว ลำต้นเป็นไม้เลื้อย เถาเป็นสีเขียวอ่อน เถาจะแข็งและเหนียวคล้ายกับถั่วพู ลักต้นม้วนพันสิ่งยึดเกาะได้ ลักษณะของใบเป็นใบประกอบแบบฝ่ามือ มี 3 ใบย่อยลักษณะคล้ายรูสามเหลี่ยมยาวประมาณ 6-10 เซนติเมตร ส่วนลักษณะของดอกถั่วฝักยาว จะออกดอกเป็นช่อตามซอกใบ กลีบดอกเป็นสีขาว (หรือน้ำเงินอ่อน) ฝักมีลักษณะกลม (เส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 0.5-1 เซนติเมตร) ยาวประมาณ20-80 เซนติเมตร และในฝักมีเมล็ดอยู่หลายเมล็ด

ถั่วฝักยาว ประกอบไปด้วยด้วยวิตามินและแร่ธาตุสำคัญๆหลายชนิดไม่ว่าจะเป็น วิตามินเอ วิตามินบี ธาตุเหล็ก ซัลเฟอร์ ฟอสฟอรัส และโพแทสเซียม และที่สำคัญยังเป็นแหล่งที่อุดมไปด้วยวิตามินซี โฟเลต แมกนีเซียมและแมงกานีสอีกด้วย ซึ่งนับว่ามีประโยชน์อย่างมากต่อร่างกายเลยทีเดียว

ถั่วฝักยาวแม้จะมีประโยชน์แต่สิ่งที่คุณต้องระวังให้มากนั่นก็คือสารพิษจากยาฆ่าแมลงตกค้าง ซึ่งจากการสุ่มตรวจเพื่อหาการตกค้างของยา ฆ่าแมลงในกลุมคาร์บาร์เมตและไพรีทรอยด์ ก็มักจะพบสารเหล่านี้แทบทุกครั้ง โดยเฉพาะอย่างยิ่งสารไซเมอร์เมทรินและเมโทมิลที่ไม่รู้จักหมดไปเสียที ซึ่งวิธีการป้องกันง่ายๆสำหรับผู้บริโภค คือ การนำผักมาล้างให้สะอาดหลายๆครั้ง เพื่อลดปริมาณยาฆ่าแมลงที่ตกค้างให้เจือจางลงกว่าเดิม เพื่อความปลอดภัยและไม่ให้เป็นโทษต่อร่างกาย

คุณค่าทางโภชนาการของถั่วฝักยาวต่อ 100 กรัม

พลังงาน 47 กิโลแคลอรี

คาร์โบไฮเดรต 8.35 กรัม

ไขมัน 0.4 กรัม

โปรตีน 2.8 กรัม

วิตามินเอ 43 ไมโครกรัม 5%

วิตามินบี1 0.107 มิลลิกรัม 9%

วิตามินบี2 0.11 มิลลิกรัม 9%

วิตามินบี3 0.41 มิลลิกรัม 3%

วิตามินบี5 0.55 มิลลิกรัม 11%

วิตามินบี6 0.024 มิลลิกรัม 2%

วิตามินบี9 62 ไมโครกรัม 16%

วิตามินซี 18.8 มิลลิกรัม 23%

ธาตุแคลเซียม 50 มิลลิกรัม 5%

ธาตุเหล็ก 0.47 มิลลิกรัม 4%

ธาตุแมกนีเซียม 44 มิลลิกรัม 12%

ธาตุแมงกานีส 0.205 มิลลิกรัม 10%

ธาตุฟอสฟอรัส 59 มิลลิกรัม 8%

ธาตุโพแทสเซียม 240 มิลลิกรัม 5%

ธาตุสังกะสี 0.37 มิลลิกรัม 4%

% ร้อยละของปริมาณแนะนำที่ร่างกายต้องการในแต่ละวันสำหรับผู้ใหญ่ (ข้อมูลจาก : USDA Nutrient database)

ประโยชน์ของถั่วฝักยาว

สรรพคุณของถั่วฝักยาวช่วยบำรุงกระดูกและฟัน ช่วยป้องกันการเกิดโรคกระดูกพรุน

ฟอสฟอรัสมีส่วนช่วยเผาผลาญคาร์โบไฮเดรต ไขมันและโปรตีน

วิตามินซีช่วยเสริมสร้างภูมิคุ้มกัน ป้องกันการเกิดโรคหวัด

ถั่วฝักยาวประโยชน์ช่วยป้องกันและรักษาโรคเลือดออกตามไรฟัน

ช่วยแก้กระหาย ด้วยรสชุ่มชื่น ด้วยการใช้เมล็ดแห้งหรือสดนำมาคั้นสดหรือต้มกับกินกับน้ำ(เมล็ด)

ช่วยแก้อาเจียน ด้วยการใช้เมล็ดแห้งหรือสดนำมาคั้นสดหรือต้มกับกินกับน้ำ (เมล็ด)

สำหรับเด็กที่เบื่ออาหาร เนื่องจากกระเพาะอาหารทำงานไม่ดี ให้ใช้รากสดนำมาผสมกับรากเถาตดหมาตดหมู แล้วนำมาตุ๋นกับเนื้อวัวกินจะช่วยแก้อาการเบื้ออาการได้ (ราก)

ถั่วฝักยาวสรรพคุณช่วยแก้อาการท้องอืดท้องเฟ้อ แน่นท้อง เรอเปรี้ยว ด้วยการเคี้ยวฝักสดกิน (ฝัก)

ใช้ใบสดประมาณ 60-100 กรัมนำมาต้มกับน้ำใช้รักษารักษาโรคหนองในและอาการปัสสาวะเป็นหนอง (ใบ)

ใช้เป็นยาบำรุงม้ามและไต ด้วยการใช้เมล็ดแห้งหรือสดนำมาคั้นสดหรือต้มกับกินกับน้ำ หรือจะใช้รากนำมาตุ๋นกินเนื้อก็ได้เช่นกัน (ฝัก,ราก,เมล็ด)

สรรพคุณถั่วฝักยาวสดหรือเมล็ด นำมาต้มกับน้ำผสมกับเกลือนำมารับประทานเป็นยาบำรุงไต (ฝัก,เมล็ด)

ใช้รากสดนำไปเผาแล้วบดจนละเอียดผสมกับน้ำแล้วใช้ทาเป็นยารักษาโรคหนองในที่หนองไหล (ราก)

ถั่วฝักยาวสรรพคุณทางยาช่วยรักษาฝีเนื้อร้าย ช่วยทำให้เนื้อเยื่อเจริญเร็วขึ้น ด้วยการใช้รากสดนำไปเผาแล้วบดจนละเอียดผสมกับน้ำแล้วใช้ทาบริเวณที่เป็น (ราก)

ช่วยแก้อาการปัสสาวะกะปริบกะปรอย ด้วยการใช้เมล็ดแห้งหรือสดนำมาคั้นสดหรือต้มกับกินกับน้ำ (เมล็ด)

ช่วยแก้ตกขาว ด้วยการใช้เมล็ดแห้งหรือสดและผักบุ้งนำมาตุ๋นกับเนื้อไก่รับประทานจะช่วยแก้อาการตกขาวได้ (เมล็ด)

ช่วยรักษาอาการปวดบวม ปวดตามเอว และรักษาแผลที่เต้านม ด้วยการใช้เปลือกฝักประมาณ 100-150 กรัมนำมาต้มกิน หรือใช้ภายนอกด้วยการนำมาตำแล้วพอกบริเวณที่ปวด (เปลือกฝัก)

เมนูถั่วฝักยาว เช่น แกงส้มถั่วฝักยาว ถั่วฝักยาวผัดกะปิกุ้ง ถั่วฝักยาวผัดกุ้ง หมูผัดพริกแกงถั่วฝักยาว ผัดเป็ดถั่วฝักยาวหมูสับ หมูผัดเต้าเจี้ยวถั่วฝักยาว ผัดพริกขิงหมูใส่ถั่วฝักยาว กระเพาะหมูใส่ถั่วฝักยาว ถั่วฝักยาวผัดเต้าหู้ยี้ ฯลฯ

คำแนะนำ : สำหรับผู้ที่มีอาการท้องผูก ไม่ควรนำมาเมล็ดของถั่วฝักยาวมารับประทาน

แหล่งอ้างอิง : วิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี (EN), เว็บไซต์เดอะแดนดอทคอม, สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)

ปรับปรุงเนื้อหาครั้งล่าสุด เมื่อวันที่ 26 ต.ค. 2013 เวลา 17:36 น.